Kryterium 1.2.5 – Audiodeskrypcja (nagranie) WCAG 2.1 wymaga, aby audiodeskrypcja była dostępna dla wszystkich nagrań wideo zsynchronizowanych z dźwiękiem, które zawierają ważne informacje wizualne niezbędne do zrozumienia treści. Audiodeskrypcja to dodatkowa ścieżka dźwiękowa opisująca to, co dzieje się na ekranie, dostarczając kontekstu wizualnego osobom niewidomym i słabowidzącym. Spełnienie tego kryterium na poziomie AA jest kluczowe dla zapewnienia pełnego dostępu do treści wideo.
W tym artykule wyjaśnimy, czym jest audiodeskrypcja i jak możesz sprawdzić, czy materiały wideo są z nią zgodne – bez konieczności bycia ekspertem od wideo.
Czym jest „audiodeskrypcja (nagranie)”?
Audiodeskrypcja (nagranie) to specjalnie przygotowany komentarz słowny, który opisuje to, co jest widoczne na ekranie lub scenie, ale niewidoczne dla osób niewidomych lub słabowidzących. Nagranie towarzyszy filmom, spektaklom teatralnym, programom telewizyjnym, wydarzeniom sportowym czy wystawom.
W audiodeskrypcji opisywane są między innymi:
- akcja,
- mimika i gesty postaci,
- kostiumy,
- scenografia,
- napisy i inne istotne elementy wizualne.
Dzięki temu osoby z dysfunkcją wzroku mogą lepiej zrozumieć i przeżyć treść materiału audiowizualnego lub wydarzenia.
Jak sprawdzić zgodność z kryterium 1.2.5 bez specjalistycznej wiedzy?
1. Szukanie oddzielnej ścieżki audiodeskrypcji
Co zrobić?
Odtwórz wideo i poszukaj opcji wyboru ścieżki dźwiękowej. Czasami odtwarzacze wideo oferują możliwość wyboru między główną ścieżką dźwiękową a ścieżką z audiodeskrypcją.
Na co zwrócić uwagę?
- Czy jest dostępna dodatkowa opcja dźwięku oznaczona jako „Audiodeskrypcja” lub podobnie?
- Po wybraniu tej opcji, czy słyszysz dodatkowy głos opisujący to, co dzieje się na ekranie?
Przykład błędu:
Wideo zawiera ważne informacje wizualne, ale nie ma dostępnej oddzielnej ścieżki z audiodeskrypcją.
2. Sprawdzanie, czy kluczowe informacje wizualne są przekazywane w dźwięku
Co zrobić?
Odtwórz wideo bez patrzenia na ekran. Skup się na ścieżce dźwiękowej.
Na co zwrócić uwagę?
-
- Czy wszystkie istotne informacje wizualne potrzebne do zrozumienia są przekazywane w dialogach lub narracji?
- Czy opisy wizualne są jasne i wystarczająco szczegółowe?
Przykład błędu:
Zmiana miejsca akcji lub wejście nowej postaci odbywa się bez żadnej informacji dźwiękowej, co może powodować dezorientację u odbiorcy.
3. Testowanie z osobą widzącą i niewidzącą (jeśli to możliwe)
Co zrobić?
Poproś osobę niewidzącą o obejrzenie wideo z włączoną audiodeskrypcją (jeśli jest dostępna) i zapytaj o jej wrażenia. Porównaj jej zrozumienie z osobą widzącą oglądającą wideo bez audiodeskrypcji.
Na co zwrócić uwagę?
- Czy osoba niewidząca jest w stanie zrozumieć kluczowe elementy wizualne?
- Czy audiodeskrypcja jest pomocna i nie przeszkadza w odbiorze?
Przykład błędu:
Audiodeskrypcja jest zbyt lakoniczna lub opisuje nieistotne detale, nie przekazując kluczowych informacji wizualnych.
Typowe błędy i jak je rozpoznać
- Brak audiodeskrypcji: Wideo zawiera ważne informacje wizualne, ale nie ma dodatkowej ścieżki dźwiękowej z ich opisem.
- Niewystarczająca audiodeskrypcja: Opisy wizualne są zbyt ogólne, pomijają kluczowe detale lub nie przekazują pełnego kontekstu.
- Audiodeskrypcja nachodząca na dialogi: Opisy wizualne są odtwarzane w tym samym czasie co ważne dialogi lub inne elementy dźwiękowe, co utrudnia ich zrozumienie.
- Niepotrzebna audiodeskrypcja: Opisywane są elementy wizualne, które są oczywiste lub nie mają znaczenia dla zrozumienia treści.
Jak poprawić dostępność?
- Zamiast: brak opisu zmiany miejsca akcji,
Użyj: „Akcja przenosi się do wnętrza kawiarni”. - Zamiast: brak informacji o nowej postaci,
Użyj: „Do pokoju wchodzi starszy mężczyzna w mundurze strażackim”. - Zamiast: ogólne określenie „bohater wygląda na zaniepokojonego”,
Użyj: „Bohater marszczy brwi i nerwowo zaciska dłonie”. - Zamiast: pomijanie napisów pojawiających się na ekranie,
Użyj: „Na ekranie pojawia się napis: ‘Trzy dni później’”.
Podsumowanie
Audiodeskrypcja jest niezbędna, aby treści wideo były w pełni dostępne dla osób niewidomych i słabowidzących. Sprawdzanie, czy Twoje wideo posiada odpowiednią audiodeskrypcję, jest ważnym krokiem w kierunku tworzenia bardziej inkluzywnego środowiska online. Pamiętaj, że dobrze przygotowana audiodeskrypcja otwiera Twoje treści na szersze grono odbiorców i zapewnia im równe możliwości dostępu do informacji i rozrywki.
Spraw, by Twoje wideo było widoczne dla wszystkich uszu!